sobota, 9 lutego 2013

DRZEWA DO MIAST

Miasto dla drzew jest środowiskiem całkiem obcym. Drzewa w mieście podlegają wielu niekorzystnym czynnikom: technicznym, przyrodniczym oraz antropologicznym (wg prof dr hab. Mieczysława Czekalskiego).

czynniki techniczne mają związek z działalnością zakładów przemysłowych, zabudową, infrastrukturą nad i pod-ziemną.

czynniki przyrodnicze to zmiany klimatyczne o charakterze anomalii, niezwykle groźne susze występujące w różnych porach roku, wzrost średniej temperatury rocznej, zniszczona i za mocno ubita gleba; bakterie, grzyby, wirusy, fitoplazmy*. 
*Fitoplazmy, dawniej znane jako organizmy mikoplazmopodobne (OMP) – bakterie, bez ściany komórkowej, jądra ani mitochondriów, posiadające materiał genetyczny w postaci nici DNA. Są pasożytami roślin (atakują łyko). U roślin powodują choroby zwane żółtaczkami, których objawami są ogólna chloroza, zastój wzrostu, pogrubienie organów lub ich karłowatość, wytwarzanie licznych pędów bocznych (tzw. czarcie miotły), sterylność kwiatów.- źródło wikipedia

czynniki antropologiczne to m.in. niewłaściwy dobór gatunków i odmian, sadzenie drzew złej jakości oraz niefachowa pielęgnacja.

wg Andreasa Roloffa z Uniwersytetu Technicznego w Dreźnie czynnikiem w największym stopniu decydującym o przydatności drzew do uprawy w miastach jest ich odporność na suszę o której świadczy siedem wskaźników.

żródło: www.atuin.be; Platan klonolistny




WSKAŹNIKI ŚWIADCZĄCE O ODPORNOŚCI DRZEW NA SUSZĘ

  • naturalne występowanie na suchych siedliskach np. sosny zwyczajnej (z drugiej strony warto pamiętać , że jest ona wrażliwa na zanieczyszczone powietrze)
  • lśniące i/lub grube liście np. ostrokrzew kolczasty (w Polsce wrażliwy na mrozy)
  • liście z niebieskawą, szara, białą lub srebrzystą kutnerowatą wyściółką na spodzie np. jarząb mączny
  • liście złożone np. jesion wyniosły i glediczia trójcierniowa. Wykazano, że liście złożone nagrzewają się do niższej temperatury niż liście o tej samej powierzchni choć niepodzielone
  • duża tolerancja na mróz i późne przymrozki wiosenne, np. klon polny
  • mała powierzchnia liści np. bukszpan wieczniezielony
  • drzewa cierniste np. robinia biała

W badaniach Andreasa Roloffa gatunkiem wykazującym 6 na 7 ww wskaźników okazał się klon czerwony Acer rubrum. W Polscy dostępne są 3 odmiany klona: 'Brandywine', RED SUNSET 'Franksred' oraz 'Scanlon'. Wykazują się bardzo dużą mrozoodpornością nawet do -35 st C.

Nie istnieją drzewa całkowicie odporne na susze ale z drzew znoszących warunki miejskie poniżej przedstawiam trzy kategorie przydatności do uprawy w polskich miastach. Wykaz poniższych drzew oparto na podstawie 50 letnich badań, obserwacji oraz analizy literatury.
Autorem artykułu na podstawie którego powstał ten post jest prof dr hab Mieczysław Czekalski z UP w Poznaniu, artykuł pod tytułem 'Drzewa dla miast wytrzymałe na suszę' ukazał się w nr 59, w 2012 roku w Zieleni Miejskiej.



DRZEWA PIERWSZEJ KATEGORII PRZYDATNOŚCI


  • jodła jednobarwna Abies concolor
  • sosna czarna Pinus nigra
  • dąb szypułkowy odmiana stożkowata Quercus robur 'Fastigiata'
  • jarząb mączny Sorbus aria
  • jarząb szwedzki Sorbus intermedia
  • klon jesionolistny Acer negundo - okazy męskie o prostym pniu
  • klon polny Acer campestre z odmianami
  • lipa srebrzysta Tilia tomentosa
  • platan klonolistny Platanus hispanica 'Acerifolia'
  • robinia biała Robinia pseudoacacia z odmianami 'Bessoniana' oraz kulistą 'Umbraculifera'
źródło: http://www.antemisaris.gr; Lipa srebrzysta



DRZEWA DRUGIEJ KATEGORII PRZYDATNOŚCI


  • miłorząb dwuklapowy Ginkgo biloba, okazy męskie, odmiany 'Tremonia' i 'Fastigiata' o wąskich koronach
  • świerk kłujacy Picea pungens odmiana sina 'Glauca'
  • bożodrzew  gruczołkowaty Ailanthus altissima, rosnący szybko oraz odmiana czerwonoowocowa ' Erythrocarpa'
  • dąb bezszypułkowy Quercus petrea
  • dąb burgundzki Quercus cerris
  • glediczia trójcierniowa Gleditsia triacanthos, z odmianami
  • jesion pensylwaski Fraxinus pennsylvanica
  • leszczyna turecka Corylus colurna
  • sofora chińska Sophora japonica
  • wiązowiec zachodni Celtis occidentalis
źródło: wikipedia.org; bożodrzew gruczołkowaty




DRZEWA TRZECIEJ KATEGORII PRZYDATNOŚCI


  • brzoza Maksymowicza Betula maximowicziana
  • dąb węgierski Quercus frainetto
  • grusza drobnoowocowa Pyrus calleryana z odmianami np. 'Chanticleer' o wąskiej koronie
  • klon czerwony Acer rubrum z odmianami
  • klon pospolity odm kulista Acer platanoides 'Globosum' forma pienna
  • korkowiec amurski Phellodendron amurense
  • magnolia drzewiasta Magnolia acuminata
  • orzech czarny Juglans nigra
  • wiąz syberyjski Ulmus pumila, forma pienna
  • wiśnia osobliwa forma kulista 'Prunus x eminens  'Umbraculifera' forma pienna
źródło: http://wodaiogrod.blogspot.com;  Klon pospolity Globosum




Follow by Email